تاریخ شفاهی ام اس

پژوهش حاضر به تبیین تاریخیِ چرایی و چگونگی شیوع بیماری مولتیپل اسکلروزیس (MS) می‌پردازد. در نیم‌قرن گذشته، شاهد افزایش چشمگیر شیوع این بیماری در جهان بوده‌ایم؛ به‌گونه‌ای که در برخی مناطق، شدت ابتلا به شکلی بی‌سابقه افزایش یافته است. در کشور ایران نیز، آمار مبتلایان در سال‌های اخیر با روند صعودی نگران‌کننده‌ای همراه بوده؛ تا جایی که در برخی مناطق، میزان شیوع با بالاترین نرخ‌های جهانی (مانند جزیره اورکنی در اسکاتلند) برابری می‌کند.

> پرسش بنیادین این تحقیق آن است که چرا شیوع MS در شهرها و استان‌های خاصی از کشور در سال‌های اخیر با شدت بیشتری رخ داده است. در این راستا، این فرضیه را به آزمون گذاشته‌ایم که فعالیت‌های انسانی در تغییر محیط‌زیست و هم‌زمان، استعداد ژنتیکی افراد، موجب شکل‌گیری کانون‌های شیوع در کشور شده است.

> این اثر از نوع پژوهش‌های میدانی است که با تکیه بر روش «تاریخ شفاهی» به رشته تحریر درآمده است. مستندات اصلی تحقیق، علاوه بر منابع کتابخانه‌ای و اسناد تاریخی، بر پایه مصاحبه‌های عمیق و نظام‌مند با مبتلایان استوار است. با توجه به ماهیت میان‌رشته‌ای موضوع، از یافته‌های علوم هم‌بسته نیز برای تحلیل دقیق‌تر نتایج بهره گرفته شده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که تغییرات محیطی از دهه ۱۳۸۰ میلادی به بعد، در کنار آمادگی‌های ژنتیکی، محرک اصلی شیوع این بیماری بوده است.